ARMONİZE SİSTEM NOMANKLATÜRÜ 1 OCAK 2017 YE HAZIRLANIYOR  

Bu sözleşmenin ekinde yer alan Armonize Sistem Nomanklatürü Avrupa Toplulukları da dahil olmak üzere 41 ülke tarafından kabul edilerek 01.01.1988 tarihinden itibaren uygulamaya konulmuştur.
 
Armonize Sistem Nomanklatürü ülkemizde; 10 Kasım 1988 tarihli 3501 sayılı “Uyumu Sağlanmış (Armonize) Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi Hakkında Uluslararası Sözleşmeye Katılmamızın Uygun Bulunduğuna Dair Kanunla” 1 Ocak 1989 tarihinden geçerli olmak üzere kabul edilmiş, Gümrük Tarife Cetvelimizin hazırlanmasında esas alınarak, Gümrük Tarife Cetvelimizin yapısal dayanağını oluşturmuştur.

Armonize Sistem Nomanklatürü uluslararası ticarette eşyaların doğru bir şekilde sınıflandırılması ve yeknesaklığın sağlanması için oluşturulmuş, yapısı itibariyle 5000’den fazla ayrı kategorideki eşyayı altı haneli bir kodlama sistemiyle sınıflandırmaktadır. Bu altı haneli koda; Armonize Sistem Kodu/AS Kodu “Harmonized System Code/HS Code” adı verilmektedir.

Eşyalar Armonize Sistemde yapısal ve mantıksal bir şekilde düzenlenmiştir. Bu düzenlenişte; 21 Bölüm, 97 Fasıl (77. Fasıl ileride kullanılmak üzere saklı tutulmuştur) ve 1200’den fazla tarife pozisyonu yer almaktadır. 

Armonize Sistemin (AS) pozisyon ve alt pozisyonları için sistemin ayrılmaz bir parçası olan Yorum Kuralları ile Bölüm, Fasıl ve Alt Pozisyon Notları bulunmaktadır. Armonize Sistem; Yorum Kuralları, Bölüm ve Fasıl Notları aracılığıyla eşyanın sistematik ve tek tip sınıflandırılmasını sağlayan, birbirlerine bağlı, pozisyon ve alt pozisyon gruplarından oluşmaktadır.

Ayrıca, sınıflandırmanın sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için Açıklayıcı Notlar (İzahname), Alfabetik Eşya Fihristi, Sınıflandırma Avileri ve Sınıflandırma Kararları gibi ek belgeler de yayınlanmaktadır.

Günümüzde Dünya Gümrük Örgütüne (WCO) ekonomik topluluklar da dahil olmak üzere toplam 151 ülke üye olmakla birlikte, Armonize Sistemi kullanan ülke sayısı 207 dir.

Armonize Sisteme üye olan taraflar;

• İlave veya değişiklik yapmaksızın Armonize Sistemin tüm pozisyonlarını ve alt pozisyonlarını, bu pozisyonlara ait sayısal kodlarla birlikte kullanmayı,

• Armonize Sistemin yorumuna dair Genel Kuralları ve tüm Bölüm, Fasıl ve Alt Pozisyon Notlarını uygulamayı ve Armonize Sistemin Bölüm, Fasıl, Pozisyon ve Alt Pozisyonlarının kapsamını değiştirmemeyi,

• Armonize Sistemin sayısal düzenini takip etmeyi taahhüt ederler.
Nomanklatürler, dünya ticaretinde ortaya çıkan yeni olgular veya yeni ürünlere karşı esnek olmak ve sürekli bir değişim göstermek zorundadırlar.

Armonize Sistem, sistematik ve metodik bir sınıflandırma yapısını ürünün teknik özelliklerine dayandırması itibariyle teknolojik gelişmeleri yakından takip etmek zorundadır. Bu nedenle, Armonize Sistemin yürütülmesinde en yüksek mercii olan Yeni Komite, çeşitli teşkilatlarla yakın ilişki sürdürmektedir. Yapılacak değişiklikler, Açıklayıcı Notlarla olabileceği gibi, Sözleşmenin 16. Maddesinde de değinildiği üzere, ön görülen yönteme uygun olarak zaman zaman Armonize Sistemin kendisinde de olabilmektedir. Yapılan değişikliklerin Akit Taraflarca kabulü zorunlu bulunmaktadır.

DGÖ Konseyi, Haziran 2014 tarihinde yapmış olduğu 123/124. dönem oturumunda, 1 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe girecek olan Armonize Sistem Nomanklatüründe yapılacak olan değişiklikleri öneren bir listeyi Tavsiye Kararı olarak kabul etti.

Armonize Sistemin 2017 versiyonu, 1 Ocak 2017 tarihinde tüm akit taraflar için yürürlüğe girecektir. Bu versiyon, Armonize Sistem Sözleşmesinin yürürlüğe girdiği 1983 tarihinden buyana yapılan altıncı versiyonu olacak.

Önerilen değişikliklerin büyük çoğunluğu Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından tavsiye edilmiştir.

• Balık ve balıkçılık ürünleriyle ilgili değişiklikler; gıda güvenliğinin daha da geliştirilmesi için türler ve ürün formlarının kapsamının ve kaynaklarının daha iyi izlenmesi açısından gereken yöntemleri hedefliyor.

• Kabuklular, yumuşakçalar ve diğer omurgasızlarla ilgili değişiklikler; bu türlerin çeşitli ürün formlarında ticaret ve tüketimdeki önemini belirlemektedir.

• Mürekkep balığı ve mürekkep balığıyla ilgili değişiklikler; tüm bu türlerin bir arada gruplandırılması için mevcut AS kodlarının kapsamını genişletmektedir.

Orman ürünlerinin sınıflandırılması da ağaç türlerinin kapsamını artırmak ve ticaretinin daha iyi izlenmesi için değiştirilmiştir. Tropikal ağaç ticareti verilerinin tespit edilmesi için yapılan değişiklikle; tropik ağaç ticareti ve tropik olmayan ağaç ticareti istatistikleri hakkında daha iyi veriler elde edilecektir. Buna ek olarak, bazı bambu ve rattan (Hint kamışı) ürünlerin kontrolü ve izlenmesi için yeni alt başlıklar bulunmaktadır.

Ayrıca, Armonize Sistem 2017’ de yapılan değişikliklerle antimalarya (sıtmaya karşı kullanılan) ürünlerin birkaç kategorisi hakkında detaylı bilgi verme amaçlanmaktadır. Bu sınıflandırma çalışmaları hayat kurtarıcı ürünlerin ticaretini kolaylaştıracaktır.

Değişikliklerde, Kimyasal Silahlar Konvansiyonu kapsamında kontrollü bazı maddelerin uluslararası hareketi, verilerinin toplanması ve karşılaştırılmasını kolaylaştırmak için belirli alt başlıklar tanınmıştır.

Rotterdam Sözleşmesi kapsamında bir dizi tehlikeli kimyasallar ve Stockholm Sözleşmesi kapsamında bazı Kalıcı Organik Kirleticiler (POPs/Persistent Organic Pollutants) için yeni alt başlıklar oluşturulmuştur. Bazı durumlarda, Rotterdam ve Stockholm Sözleşmelerinin her ikisinde de yer alan kimyasalların kontrollerinde yoğunluklar olmaktadır.

Buna ek olarak, ilaçların hazırlanmasında kullanılan efedrin, psödoefedrin veya norefedrin içeren farmasötik preparatların ve yasadışı uyuşturucu için bir ön madde olan alfa-phenylacetoacetonitrile (APAAN)’in kontrollü olarak izlenmesi için yeni alt başlıklar oluşturulmuştur.

Diğer değişiklikler, uluslararası ticaretteki değişimlerden kaynaklanmaktadır. 69.07 (sırsız seramik ürünler) ve 69.08 (sırlı seramik ürünler) pozisyonun alt pozisyonlarında yer alan önemli ürünlerin üretildiği gerçeğini dikkate alarak, sanayi ve ticarette çok yüksek ticaret hacmi olan sırlı ve sırsız seramik ürünler arasında bir ayrım yapmak için yeni ürünler 6907.90 ve 6908.90 ("Diğer") alt pozisyonlarında sınıflandırılmıştır.

Ayrıca, AS ile mevcut ticari uygulamaların uyumunu sağlamak için, bazı önemli ürünler ayrı ayrı veya mevcut olan yeni alt pozisyonlarda sınıflandırılacaktır.

Diğerlerinin yanı sıra, teknolojik gelişmeler de değişikliklere yansıtılacaktır; gazete kağıdı için boyut kriterleri, ışık yayan diyot (LED) lambalar, çok bileşenli entegre devreler (MCOs), hibrid (hybrid), fişli hibrid (plug-in hybrid) ve tüm elektrikli araçlar.

Son olarak, 2017 Armonize Sistem tavsiyeleri uygulamadaki yeknesaklığı sağlamak ve metinleri açıklığa kavuşturmak için değişiklikler içerir. Örneğin, monopods (tek ayaklı kamera sehpası), bipods (çift ayaklı silah sehpası), tripods (üç ayaklı kamera sehpası) ve benzeri eşyalar yeni bir pozisyon olan 96.20’ de yeniden sınıflandırılmıştır.

(Kaynak: Dünya Gümrük Örgütü/World Customs Organization, Uyumu Sağlanmış (Armonize) Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi Hakkında Kanun, İTO Armonize Sistem Nomanklatürü’ne İlişkin Açıklamalar Yayın No:1989-4)

Mustafa SEZEN
Gümrük Müşaviri